Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định: Công tác xây dựng thể chế cần tiếp tục gắn chặt với tổ chức thi hành pháp luật

Toàn cảnh phiên thảo luận ở Tổ 11

Chiều 18/10, tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu tiếp tục thảo luận ở Tổ về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước và kế hoạch đầu tư công. Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định dự phiên thảo luận ở Tổ 11 gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh: Khánh Hòa, Thái Nguyên và Quảng Ngãi.

Đảm bảo nguồn thu và chi có hiệu quả

Phát biểu tại phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết, giai đoạn năm 2025 - 2026, đất nước ta đã chuyển sang giai đoạn phát triển mới. Trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy, các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2025 đều đạt và vượt chỉ tiêu, tăng trưởng 8,02%, thu ngân sách vượt 36,8% so với dự toán... Phó Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao những thành tựu đạt được là nhờ sự lãnh đạo của Đảng và sự cố gắng của cả hệ thống chính trị.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định phát biểu tại phiên thảo luận ở Tổ 11

Bên cạnh những kết quả nêu trên, Phó Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ những  hạn chế, bất cập kéo dài trong nhiều năm như lập dự toán thu chi chưa sát thực tế, tăng thu nội địa chưa bền vững, số nợ thuế còn lại cao, tỷ lệ giải ngân vốn 2025 đạt mức cao nhưng chưa phản ánh đầy đủ những khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn trong phân bổ, giải ngân vốn...

Đề cập về tình hình ngân sách Nhà nước năm 2026, dự toán ngân sách Nhà nước và phương án phân bổ ngân sách Trung ương năm 2027, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cơ bản thống nhất cao; bày tỏ nhất trí với Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội. Theo số liệu hiện nay, 9 tháng năm 2026, thu ngân sách Nhà nước ước vượt 20,8% so với dự toán, tăng 14% so với thực hiện năm 2025. Chi cơ bản có đủ kinh phí để chi cho các nhiệm vụ theo kế hoạch. Nợ công trong giới hạn cho phép.

Các đại biểu dự phiên thảo luận Tổ 11

Phó Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao kết quả thu ngân sách Nhà nước vượt cao so với dự toán, điều này thể hiện sự cố gắng rất lớn của các ngành, các cấp. Tuy nhiên, Phó Chủ tịch Quốc hội cũng chỉ rõ hạn chế là dự toán thu chưa sát với thực tế, nợ thuế còn cao, nguồn lực đầu tư lớn nhưng việc chuyển hóa thành năng lực phát triển còn chậm.

Lưu ý áp lực cân đối cho nhu cầu tăng chi ngân sách năm 2027 rất lớn, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho rằng, vấn đề đặt ra là phải bảo đảm nguồn thu để chi, thứ hai là chi phải có hiệu quả. “Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo: bây giờ không chỉ là tiêu được tiền, mà tiêu tiền ấy có mang lại hiệu quả gì không? Đó mới là điều quan trọng. Do đó, cần hết sức chú ý các giải pháp, các kế hoạch cụ thể ở cả Trung ương và địa phương để huy động nguồn lực, phân bổ có trọng tâm, trọng điểm”, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.

Đồng thời, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị phải kiểm soát chặt chẽ bội chi, nợ công và đề phòng việc tăng chi tiêu công dẫn tới áp lực lạm phát.

Các đại biểu dự phiên thảo luận Tổ 11

Đề cập về tình hình kinh tế - xã hội, Phó Chủ tịch Quốc hội nhắc lại bối cảnh năm 2026 là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng với rất nhiều chủ trương, chính sách mới, các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị ban hành trong năm 2025 và đi vào triển khai thực hiện trong năm 2026.

Đánh giá cao kết quả 9 tháng năm 2026, Phó Chủ tịch Quốc hội ghi nhận những kết quả đạt được có sự đóng góp của cả hai nhiệm kỳ và năm 2026 là năm chuyển tiếp hai nhiệm kỳ. GDP 9 tháng năm 2026 ước tăng 9,01%, dự kiến cả năm đạt 10%. Dự kiến 9/15 chỉ tiêu chủ yếu đạt, vượt kế hoạch. Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, cân đối lớn được bảo đảm, thu ngân sách Nhà nước vượt cao, chi ổn định. Thể chế hạ tầng về chiến lược khoa học công nghệ, chuyển đổi số, các lĩnh vực văn hóa - xã hội chuyển biến tích cực, quốc phòng - an ninh giữ vững, đối ngoại tiếp tục là điểm sáng.

Công tác xây dựng thể chế cần tiếp tục gắn chặt với tổ chức thi hành pháp luật

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đánh giá cao công tác xây dựng thể chế cũng được quan tâm đặc biệt trong năm 2026 và triển khai đồng bộ trên nhiều mặt. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử hoạt động của Quốc hội, Kỳ họp thứ Nhất của một khóa Quốc hội không chỉ tập trung vào công tác nhân sự mà còn dành thời gian đáng kể cho công tác lập pháp.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cùng các đại biểu dự phiên thảo luận Tổ 11

Cũng trong năm 2026, công tác thể chế hóa các Nghị quyết của Đảng được triển khai tích cực. “Sau khi lấy ý kiến đại biểu Quốc hội tại Kỳ họp thứ Nhất, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thể chế hóa Kết luận số 19 của Bộ Chính trị về định hướng Chương trình xây dựng pháp luật của cả nhiệm kỳ, với gần 160 dự án. Hiện nay, các cơ quan đang triển khai theo kế hoạch, đồng thời tiếp tục rà soát, bổ sung”, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.

Bên cạnh đó, Quốc hội phối hợp với Chính phủ nghiên cứu các Đề án hoàn thiện hệ thống pháp luật, trong đó có đề án liên quan đến cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam; phối hợp xây dựng chiến lược xây dựng pháp luật và tổ chức thi hành pháp luật; nghiên cứu đề án nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật gắn với tổ chức thi hành pháp luật.

Các đại biểu dự phiên thảo luận

Một nội dung quan trọng khác được Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là sửa đổi pháp luật về văn bản quy phạm pháp luật. Phó Chủ tịch Quốc hội nhận thấy, vấn đề không chỉ nằm ở việc ban hành văn bản mà còn ở khả năng đưa quy định pháp luật vào thực tiễn. Pháp luật phải được tổ chức thi hành hiệu quả, tạo chuyển biến thực chất trong đời sống kinh tế - xã hội. Như Tổng Bí thư đã nhiều lần nhấn mạnh, khi pháp luật được xác định là khâu đột phá thì yêu cầu tiếp theo là khắc phục những điểm nghẽn trong tổ chức thi hành pháp luật. Đây là vấn đề cần được tập trung giải quyết.

Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, theo chỉ đạo của cơ quan có thẩm quyền và Ban Chỉ đạo về xây dựng, hoàn thiện thể chế, pháp luật, công tác tổng rà soát hệ thống pháp luật đang được triển khai với quy mô lớn. Theo phương án rà soát hiện nay, hệ thống có thể tinh gọn 13.613 văn bản quy phạm pháp luật, tương đương 29,7% (đây là kết quả dự kiến, chưa phải kết quả cuối cùng).

Các đại biểu dự phiên thảo luận Tổ 11

Liên quan đến nhiệm vụ, giải pháp phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nhất trí với yêu cầu phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng từ 10% trở lên, đồng thời kiểm soát lạm phát ở mức 4,5%. Để thực hiện được mục tiêu này, cần có các giải pháp cụ thể, khả thi và được tính toán trên cơ sở thực tiễn.

Nhấn mạnh tập trung vào công tác tổ chức thi hành pháp luật trong thời gian tới, Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng, công tác xây dựng thể chế cần tiếp tục gắn chặt với tổ chức thực hiện. Quốc hội đã khẩn trương xem xét, thông qua nhiều luật, nghị quyết để tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện cho phát triển.

“Tuy nhiên, sau khi văn bản được thông qua, việc cụ thể hóa thành cơ chế, chính sách và dự án triển khai trên thực tế ở một số trường hợp vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Có những nội dung được kỳ vọng sẽ nhanh chóng tạo ra dự án và nguồn lực mới sau khi được tháo gỡ về pháp lý, nhưng nhiều tháng sau vẫn chưa có quy định cụ thể để triển khai”, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu thực tế. Vì vậy, cần đẩy nhanh việc thể chế hóa các chủ trương của Đảng, đồng thời bảo đảm các quy định được tổ chức thực hiện kịp thời, phát huy hiệu quả trong thực tiễn.