Những vấn đề cần trưng cầu ý dân dưới góc nhìn của một số Chính trị gia

(Pháp lý) – Trưng cầu ý dân những vấn đề gì là nội dung thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận và các chính trị gia. Sau kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XIII, tiếp thu ý kiến của các Đại biểu Quốc hội, Hội Luật gia Việt Nam (Ban soạn thảo Dự án Luật TCYD) đã chỉnh lý, sửa đổi những nội dung liên quan đến các vấn đề Quốc hội quyết định đưa ra trưng cầu ý dân.

Trước thềm kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XIII, Phóng viên Pháp lý đã có cuộc trao đổi với một số chính trị gia về nội dung quan trọng này.

“Điều 6 Dự thảo có tính khả thi cao”

Trước kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XIII, liên quan đến nội dung các vấn đề sẽ được Quốc hội đưa ra trưng cầu ý dân, Dự thảo Luật này quy định: “Những vấn đề đề nghị Quốc hội quyết định trưng cầu ý dân là những vấn đề về Hiến pháp và những vấn đề quan trọng khác thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội”.

Ông Nguyễn Văn Pha - Ủy viên Ủy ban Pháp luật Quốc hội, Phó Chủ tịch Ủy ban TƯ Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam
Ông Nguyễn Văn Pha – Ủy viên Ủy ban Pháp luật Quốc hội, Phó Chủ tịch Ủy ban TƯ Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam

Tại kỳ họp thứ 9 của Quốc hội, nhiều đại biểu đồng tình với việc dự thảo Luật quy định theo hướng khái quát các vấn đề sẽ đưa ra trưng cầu ý dân nhưng có đề nghị cần làm cụ thể hơn chứ không quy định quá khái quát như Dự thảo.

Tiếp thu ý kiến các Đại biểu, Ban soạn thảo đã sửa đổi Điều 6 dự Luật TCYD như sau: “Trên cơ sở đề nghị trưng cầu ý dân của cơ quan, người có thẩm quyền, Quốc hội có thể quyết định trưng cầu ý dân về những vấn đề sau đây: 1. Hiến pháp; 2. Các vấn đề đặc biệt quan trọng về chủ quyền, lãnh thổ quốc gia, về quốc phòng, an ninh, đối ngoại có ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của quốc gia; 3. Các nguyên tắc cơ bản của Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa và nền dân chủ xã hội chủ nghĩa; 4. Các vấn đề đặc biệt quan trọng về kinh tế – xã hội có ảnh hưởng lớn đến quốc kế dân sinh; 5. Những vấn đề quan trọng khác do Quốc hội quyết định”.

Cho ý kiến về nội dung sửa đổi này, ông Nguyễn Văn Pha – Ủy viên Uỷ ban Pháp luật của Quốc hội, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đánh giá: Rõ ràng so với Dự thảo trước thì Điều 6 Dự thảo lần này là một bước tiến lớn nhằm cụ thể các vấn đề mà Quốc hội cần đưa ra trưng cầu ý dân. Bốn khoản quy định bốn vấn đề cụ thể và một khoản “quét” để trù liệu các vấn đề quan trọng khác mà tùy từng thời điểm, tùy tình hình đất nước mà Quốc hội quyết định đưa ra trưng cầu ý dân. Ông Nguyễn Văn Pha cho rằng Điều 6 của Dự thảo bàn về các vấn đề đưa ra trưng cầu ý dân là một điều luật có tính khả thi cao.

Đồng tình với quan điểm của ông Nguyễn Văn Pha, ông Trần Ngọc Vinh – Ủy viên Ủy ban Pháp luât Quốc hội, ĐBQH TP. Hải Phòng cũng cho rằng đây là điều luật có tính khả thi cao. Ông Vinh chia sẻ: “Từ trước đến giờ, ta chưa có Luật TCYD. Nay, ban hành Luật TCYD đã là rất tiến bộ rồi, tính dân chủ của Nhà nước đã được nâng cao hơn. Sau kỳ họp thứ 9, Ban soạn thảo đã tiếp thu ý kiến của các Đại biểu Quốc hội và dư luận, sửa đổi Điều 6 theo hướng cụ thể hóa những vấn đề sẽ đưa ra TCYD. Tôi cho rằng, việc chỉnh lý, sửa đổi này là rất tiến bộ, khiến cho dự thảo mang tính khả thi cao”.

 Ông Trần Ngọc Vinh - Ủy viên Ủy ban Pháp luật Quốc hội, Đại biểu Quốc hội TP. Hải Phòng

Ông Trần Ngọc Vinh – Ủy viên Ủy ban Pháp luật Quốc hội, Đại biểu Quốc hội TP. Hải Phòng

Cũng bàn về tính khả thi của Điều 6 Dự thảo Luật TCYD, có ý kiến cho rằng, chỉ trong một Điều luật mà có tới hai lần dự trù “những vấn đề khác” sẽ làm cho việc áp dụng gặp nhiều khó khăn. Cho ý kiến về vấn đề này, ông Nguyễn Văn Pha chia sẻ: Với một đạo luật mới, chưa có trong tiền lệ lập pháp ở nước ta như dự án luật TCYD, nhiều vấn đề lúc này không dễ gì có thể cụ thể ngay được. Vì ngoài việc lấy ý kiến toàn dân vào việc sửa đổi, bổ sung Hiến pháp, các công tác còn lại chúng ta chưa có thực tiễn. Do đó việc dùng cụm từ “những vấn đề quan trọng” tôi nghĩ cũng là việc bình thường, có thể chấp nhận được. Theo ông Pha, như thế nào là “những vấn đề quan trọng” thì nên để văn bản dưới luật quy định.

Nên hay không quy định những vấn đề không trưng cầu ý dân

Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIII, nhiều ĐBQH cho ý kiến: để việc trưng cầu ý dân không bị  lợi dụng nhằm kích động, phá hoại đại đoàn kết dân tộc, thống nhất Tổ quốc… thì những vấn đề như toàn vẹn lãnh thổ, chia cắt địa giới hành chính hay nguyên tắc Đảng lãnh đạo cần đươc quy định rõ  không thuộc nội dung đưa ra trưng cầu ý dân.

Liên quan đến nội dung trưng cầu ý dân những vấn đề nào, phần lớn các chuyên gia, chính trị gia đều cho rằng nên quy định theo hướng khái quát như Dự thảo các vấn đề sẽ trưng cầu ý dân. Tuy nhiên, các chuyên gia, chính trị gia lại có những ý kiến trái chiều về việc nên hay không có một điều luật quy định những vấn đề không đưa ra trưng cầu ý dân.

Trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Văn Pha nói: “Trong hồ sơ của Dự án luật này có nêu kinh nghiệm làm luật của một số nước, thảo luận góp ý dự thảo Luật này ở một số diễn đàn, một số chuyên gia cũng cung cấp một số luật tương tự của các nước thì thấy rằng nhiều nước người ta cũng quy định rõ ràng những vấn đề không đưa ra trưng cầu ý dân. Tôi cho rằng chúng ta cũng nên tham khảo kinh nghiệm của các nước để quy định các vấn đề không đưa ra trưng cầu ý dân. Điều này góp phần tăng cường tính minh bạch trong hoạt động của Quốc hội nói riêng và của hệ thống chính trị nói chung”.

Nhìn dưới một góc độ khác, ông Trần Ngọc Vinh lại cho rằng: “Cụ thể quá sẽ gây khó khăn cho việc áp dụng”. Theo ông Vinh, trưng cầu ý dân là một vấn đề khá mới mẻ ở nước ta, do đó, không nên cụ thể hóa trong văn bản luật đầu tiên. Ông nói: “hãy cứ để luật được thông qua, sau 3,4 năm áp dụng, nếu có bất cập, khi ấy sẽ đặt ra vấn đề sửa đổi sau. Dự thảo Luật TCYD có tính khả thi tương đối cao nhưng qua quá trình áp dụng rồi sửa đổi, Luật sẽ ngày càng được hoàn thiện hơn”. Có thể nói, trưng cầu ý dân những vấn đề nào là nội dung quan trong bậc nhất khi thảo luận để tạo hành lang pháp lý cho hoạt động trưng cầu ý dân. Đúng như Đại biểu Nguyễn Kim Thoa – Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng – An ninh của Quốc hội nói: “Chỉ khi nào xác định nội dung trưng cầu ý dân thì luật này mới có tính thực tiễn”. Hi vọng rằng, với những góp ý nói trên của các chính trị gia thuộc Ủy ban Pháp luật Quốc hội và những ý kiến thảo luận của các Đại biểu tại kỳ họp Quốc hội sắp tới, Ban soạn thảo sẽ tiếp thu và ban hành một văn bản có tính thực tiễn và dự báo cao.

Nhóm PV chuyên mục TCSĐNT (thực hiện)

 

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *