Vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng tại TP. Sơn La: Liệu có oan sai và vi phạm tố tụng? | Pháp lý Online

Vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng tại TP. Sơn La: Liệu có oan sai và vi phạm tố tụng?

Vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng tại TP. Sơn La: Liệu có oan sai và vi phạm tố tụng?

Kỳ 1: Trọng tội từ… trên trời rơi xuống

Một vụ án tưởng như rất đơn giản lại trở nên phức tạp với hàng loạt tình tiết sai phạm trong quá trình tố tụng từ cấp điều tra đến việc xét xử của Tòa án cấp sơ thẩm, phúc thẩm. Vụ án còn được các luật sư cho rằng có dấu hiệu bỏ lọt tội phạm và có oan sai?

Liệt bán thân ngồi nhà chờ …công lý

Có lẽ đến giờ, Nguyễn Văn Huấn, Nguyên trưởng phòng quản lý đô thị TX Sơn La (nay là thành phố Sơn La) không bao giờ nghĩ có ngày mình sẽ phải đối diện với bốn bức tường giam – cái nơi chỉ dành cho những kẻ phạm tội. Cả gia đình ông, vợ và các con cũng không thể nghĩ vì quá sốc mà giờ ông Huấn phải ngồi một chỗ, đi không vững, nói không nên câu. Thảm cảnh gia đình bắt đầu từ một vụ án…

9.15 410x307 Vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng tại TP. Sơn La: Liệu có oan sai và vi phạm tố tụng?

Con đường Quốc lộ 6 đoạn qua TP Sơn La khi được hoàn thành cũng là lúc nhiều cán bộ trong HĐGPMB dính vào lao lý.

Thị xã Sơn La (nay là thành phố Sơn La) có con đường Quốc lộ 6 sau khi được cải tạo, nâng cấp đã khang trang hơn hẳn. Để được như vậy, ít ai biết, gần 10 năm trước ở đây vẫn ngổn ngang đất đá vì giải phóng mặt bằng để làm con đường mới, con đường huyết mạch nối các tỉnh Tây Bắc lại gần nhau hơn. Cũng là con đường phục vụ cho việc xây dựng thủy điện Sơn La, một trong những công trình thủy điện có quy mô lớn nhất Đông Nam Á.

Nhưng cũng từ việc xây dựng con đường này, nhiều cán bộ từng ở các vị trí chủ chốt trong Hội đồng giải phóng mặt bằng (HĐGPMB) và cán bộ ở nhiều vị trí khác của ban ngành TP Sơn La phải dính vòng lao lý. Không có gì đáng nói nếu như một số bị cáo trong vụ án này đến nay vẫn kêu oan bởi cho rằng, bản thân không phạm tội, họ chỉ là người làm thuê và trong quá trình điều tra, xét xử vụ án, các cơ quan tố tụng đã có dấu hiệu làm lệch hồ sơ vụ án?

Cầm trong tay hàng loạt đơn thư đã được gửi đến các cơ quan công quyền, cùng lá đơn thấm đẫm nước mắt của bị cáo Nguyễn Văn Huấn, là Phó chủ tịch HĐGPMB trong dự án Quốc lộ 6 đoạn đi qua TP Sơn La gửi đến tòa soạn, chúng tôi không khỏi phân vân bởi các nội dung mà ông Huấn trình bày.

Vượt chặng đường gần 300km từ Hà Nội đến TP Sơn La, chúng tôi tìm đến căn nhà 136 phố Trường Chinh. Căn nhà với hai cánh cửa bằng sắt đóng kín, hỏi những người dân nơi đây, họ bảo, đúng là nhà “anh Huấn bị oan” nhưng từ khi xảy ra biến cố, căn nhà luôn đóng kín cổng như vậy.

Chúng tôi bấm chuông. Phải chờ đến 10 phút, mới có người ra mở cửa. Một người đàn ông sáng sủa, nhưng dáng đi xiêu vẹo, rất khó khăn, ông mới mở lời được vài ba câu lập bập. Khi đã ngồi được trên chiếc ghế, ông mới giới thiệu được họ tên của mình, rồi trình bày sự việc trong khó khăn, vấp váp. Ông bảo, tất cả những gì cần trình bày, ông đã nói hết trong lá đơn. Sau khi bị truy tố vì liên quan đến việc ĐBGPMB, ông không tin nổi, một ngày mình phải bước chân vào trại tạm giam. Sau cú sốc ở phiên tòa sơ thẩm, ông bị đột quỵ do tai biến, liệt nửa người và nói không nên câu. Thỉnh thoảng, vì áp lực, ông lại tăng huyết áp, ngất xỉu.

Giữa những câu nói khó khăn và ngắt quãng để lấy lại bình tĩnh, ông bảo, có những khi đã muốn nghĩ đến những việc làm tiêu cực nhất. Nhưng khi nghĩ lại, ông còn vợ, còn hai đứa con, cái quan trọng hơn là danh dự, nếu làm như thế thì ông sẽ mất hết. “Nên tôi vẫn phải sống để chiến đấu. Cố gắng đến lúc nào không thể được. Nếu mình từ bỏ, thì có nghĩa là mình đã chấp nhận tất cả…”, ông nói.

Từng là một cán bộ năng nổ, được nhận nhiều bằng khen, giấy khen của nhiều cơ quan, ban ngành. Không phải là người sinh ra trên mảnh đất này (Nguyễn Văn Huấn quê ở Khoái Châu, Hưng Yên), nhưng với kiến thức và sự hiểu biết, ông được tin tưởng lựa chọn là người chắp bút viết đề án nâng cấp TX Sơn La lên thành phố. Rất tiếc, khi ông chưa nhìn được thảnh quả lớn lao ấy, thì ông đã đối mặt với những ngày ở trại tạm gia tỉnh Sơn La vì tội “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”.

Tuy nhiên, nghiên cứu toàn bộ hồ sơ vụ án, từ kết quả thanh tra ban đầu, đến lúc Cơ quan cảnh sát điều tra vào cuộc, Viện kiểm sát ra bản cáo trạng, qua xét xử ở cấp sơ thẩm, phúc thẩm… đều lộ rõ những sai phạm nghiêm trọng trong quá trình tố tụng. Rất tiếc, những sai phạm đó đã được chính bị cáo, luật sư nêu ra nhưng đều không được chấp nhận. Một bản án mà khiến dư luận ở TP Sơn La đặt nhiều dấu hỏi nghi vấn. Liệu đằng sau vụ án này có điều gì ẩn khuất?

Khởi tố có đúng đối tượng?

Dự án cải tạo, nâng cấp QL6 đoạn Hòa Bình – Sơn La được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt từ năm 2001 có tổng chiều dài 251km. Phần dự án qua TP Sơn La dài 13km. Đây là dự án được Bộ GTVT giao cho Ban Quản lý dự án 1 (PMU1) làm chủ đầu tư, UBND tỉnh Sơn La làm Ban chỉ đạo công tác GPMB còn TX Sơn La (nay là TP Sơn La) làm Hội đồng đền bù giải phóng mặt bằng (HĐĐB GPMB).

Đến năm 2005, công tác đền bù trên toàn tuyến và đoạn qua TP Sơn La cơ bản được hoàn thành. HĐĐB GPMB TP Sơn La được Bộ GTVT đánh giá cao về tiến độ triển khai và chất lượng công tác GPMB. Tuy nhiên, không hiểu vì sao, đang giữa chừng như vậy thì khi có yêu cầu thanh tra, điều tra công tác ĐBGPMB.

9.26 410x394 Vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng tại TP. Sơn La: Liệu có oan sai và vi phạm tố tụng?

Nhiều đơn thư kiến nghị của luật sư đã không được cấp tòa án Sơ thẩm, Phúc thẩm xem xét.

Theo cáo trạng của VKS tỉnh Sơn La, bản án hình sự sơ thẩm số 128/2009/HSST (ngày 7/9/2009) và hình sự phúc thẩm số 174/2010/HSPT của Tòa Phúc thẩm, TAND tối cao tại Hà Nội thì với vai trò là: “Phó Chủ tịch – Thường trực HĐĐB GPMB TX Sơn La, kiêm Tổ trưởng tổ chuyên môn giúp việc, trong quá trình thực hiện việc kiểm kê, kiểm tra ký duyệt các hồ sơ đền bù để trình cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt, Nguyễn Văn Huấn biết các hồ sơ đền bù không được thực hiện đúng, không thể hiện mức độ ảnh hưởng và diện tích đền bù, biết việc kiểm kê đền bù các tài sản công trình liên đới nằm ngoài phạm vi cọc GPMB mà vẫn đền bù là sai quy định của nhà nhà nước về chính sách đền bù mà Nguyễn Văn Huấn vẫn ký duyệt là trái với Hướng dẫn số 2248 ngày 1/10/2002 của Cục Quản lý và giám định chất lượng công trình giao thông – Bộ GTVT và Khoản 2, 3 điều 17, Nghị định số 22 ngày 24/4/1998 của Chính phủ; Quyết định số 881 ngày 28/3/2003 của UBND tỉnh Sơn La với tổng số 33 hồ sơ, đã gây thiệt hại cho Nhà nước tổng số tiền 3.575.258.200 đồng”.

Từ đó, cả Tòa án cấp sơ thẩm, lẫn phúc thẩm đều tuyên bố hành vi nêu trên của ông Nguyễn Văn Huấn đã phạm vào tội “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” theo Khoản 3, Điều 165, Bộ Luật hình sự. Tòa án Sơ thẩm TAND tỉnh Sơn La tuyên phạt Nguyễn Văn Huấn 10 năm tù giam; ở cấp phúc thẩm, tuyên phạt còn 7 năm tù giam. Tâm điểm của vụ án là các cơ quan tố tụng buộc tội ông Huấn đã cố ý làm trái quy định trong việc trình hồ sơ của 33 hộ dân lên cấp có thẩm quyền đền bù sai quy định.

Tuy nhiên, khi xem xét các chứng cứ, tài liệu có trong hồ sơ vụ án, chúng tôi thấy rằng có nhiều nội dung cần được xem xét lại.

Trên thực tế, theo Quyết định số 455 ngày 26/8/2002 của UBND TX Sơn La (nay là TP Sơn La) về việc thành lập HĐĐB GPMB, ông Sa Trọng Đoàn (là Phó chủ tịch UBND thị xã) được bổ nhiệm Chủ tịch HĐĐB GPMB; ông Huấn là Phó chủ tịch HĐĐB GPMB chứ không phải là “thường trực” như kết luận điều tra. Và một điều đáng lưu ý, theo các quyết định đã ban hành về nhiệm vụ của HĐĐB GPMB thì cơ quan này không có thẩm quyền quyết định mà chỉ là khâu trung chuyển, kính trình. Bị cáo Huấn cũng chỉ có nhiệm vụ nhận toàn bộ hồ sơ ở cấp dưới trình lên và kính trình.

Theo quy trình ĐBGPMB thì HĐĐB GPMB TP Sơn La trình lên UBND tỉnh (là Ban chỉ đạo GPMB) để phê duyệt danh sách, kinh phí đền bù và diện tích thu hồi. Sau đó, Ban GPMB chuyển cho Ban quản lý dự án là PMU1 một bộ hồ sơ đền bù chi tiết của các hộ dân bị ảnh hưởng và 4 bộ hồ sơ tổng hợp. PMU1 lập tờ trình, trình Cục Quản lý chất lượng công trình giao thông – Bộ GTVT chấp thuận kinh phí đền bù. Lúc này, người dân mới được nhận tiền đền bù. Qua đây, chúng ta có thể nhận thấy, trách nhiệm phê duyệt, chấp thuận mức phí đền bù hoàn toàn không thuộc thẩm quyền của cá nhân ông Huấn và càng không thể nói, ông Huấn đã lợi dụng chức vụ quyền hạn.

Trong vụ án này, dư luận đặt ra câu hỏi vì sao ông Sa Trọng Đoàn, nguyên Phó Chủ tịch TX Sơn La (nay là Chủ tịch TP Sơn La) là Chủ tịch HĐĐB GPMB, người có quyền lớn nhất trong HĐĐB lại không có trách nhiệm gì khi vụ án được khởi tố? Chẳng nhẽ là người đứng đầu một cơ quan, khi vụ việc xảy ra như cơ quan tố tụng đã truy tố thì ông lại không có trách nhiệm gì?

Ngoài ra, nhiều sai phạm về mặt tố tụng của vụ án thể hiện ở cả giai đoạn điều tra, truy tố và xét xử, nổi lên là sai phạm trong hoạt động trưng cầu giám định của Cơ quan điều tra và việc thực hiện giám định của người giám định. Chúng tôi sẽ phân tích, nêu rõ ở kỳ sau.

(Còn nữa…)

Phùng Bình



Ý kiến bạn đọc

You can leave a response, or trackback from your own site.